500+ madde
- -irvemekçek. e.bknz. rvam
- -irvenekçek. e.bknz. rvan
- -irvinekçek. e.bknz. rvın
- -iseeke.... olunca; ... olursa; ... olsa da; -ında; -dığı içün; -dığı zaman.
- -isekekçek. e.bknz. ısak
- -iserekçek. e.bknz. ısar
- -isersizekçek. e.bknz. ısarsız
- -iserüzekçek. e.bknz. ısaruz
- -isevüzeke.bknz. savuz
- -isieke.bknz. ısı
- -it-ekyap. e.bknz. ıt
- -iyomekçek. e.bknz. yom
- -iyonekçek. e.bknz. yon
- -kekekyap. e.Kalıplaşmış olarak tek kelimede vardır. er-kek.
- -kıekyap. e.Aslında ilgi ekidir; sıfatlar türetir. ilerü-ki, kan-kı, arkanda-ġı
- -kiekyap. e.bknz. kı
- -kidenekyap. e.-kinden.
- -laekçek. e.İsmin vasıta hâli (araçlılık durumu) ekidir; “ile” edatının ekleşmiş şeklidir. Edat olan “ile”nin başındaki “i-“ sesinin düşmesi ile ek durumuna…
- -laekyap. e.... iken; ... olarak; -lıkla. “Çekeriz aşk ile esrükle (esrük olarak) yük biz.” Çengname
- -la-ekyap. e.İsimden geçişli ve geçişsiz fiiller türeten ek. aruk-la-mak, tang-la-mak, aġır-la-mak, günü-le-mek, yok-la-mak (yukarı çıkmak)
- -lacaeke.-leyin; ...vakti. ... “sabahlaca (sabahleyin) varmak.” Babüsü’l-Vasıt.
- -lağıekyap. e.... olarak. “Habere artuklağı (fazla olarak) söz katıp…” Babüsü’l-Vasıt.
- -lakekyap. e.Yer ve yön isimlerine “azıcık....; birazcık....” anlamları katar. “Donlarım al gömleğimi at beri / Çıkayım sudan angarlak (biraz öte) git geri.”…
- -lanekçek. e.-la; ... ile.
- -larekyap. e.eT.“-ları; -larda; -leyin” değeriyle zaman zarfları yapar. “Kimdir geceler (geceleri) tapuna mahrem.” Leyla ve Mecnun.
- -layınekyap. e.Zarf yapar. ... gibi; -ca; -casına. “Kazılık Koca kal’aya yetdüğinleyin (yetişince) cenge başladı.” Dede Korkut.
- -layıncaekyap. e.bknz. layın
- -leeke.bknz. la
- -leceekyap. e.bknz. laca
- -leğiekyap. e.bknz. lağı
- -lenekçek. e.bknz. lan
- -leyinekyap. e.bknz. layın
- -leyinceekyap. e.bknz. layın
- -luekyap. e.İsimlerden sıfat yapar; -dan gelme; -a ilişkin.
- -maekyap. e.Fiilden iş ve hareket adları yapan ek; mastar eki. Bir eylemin isim olarak kullanılmasını sağlar. Vurgu bu ek üzerindedir. Yapılan işin adı kavramını…
- -ma-eke.Fiillerden olumsuzluk yapan ek. bol-ma-mak (olmamak)
- -madıcakekyap. e.-madıkça; -madığı sürece.
- -madıneke.eT.Fiillerden zarf fiil türeten ek; zarf fiilin belirttiği eylemin, esas fiilden sonraya kaldığını ifade eder; günümüzdeki “-madan; -maksızın; -mayarak;…
- -madukekyap. e.Fiilden öğrenilen geçmiş zaman sıfat fiili türeten ektir, olumsuzluk eki olan “-ma” üzerine gelir; -mamış. “Yazılmaduk (yazılmamış) yazıya nokta…
- -mağıneke.-manın; -maklığın. “Ululuk ve yükseklik derecesine irmeğün (ulaşmanın) zahmeti ve emeği çoktur.” Kelile ve Dimne
- -mağınaeke.-maya. “Varırdı ayda bir gez görmeğine (görmeye) / Gelirdi yerine dönerdi gine.” Şehname Tercümesi.
- -mağumekyap. e.-mam; -maklığım. “Benim ol dostluk üzerine durmağum (durmam) ve ol hakları saklamağum (saklamam) sana malûmdur.” Kelile ve Dimne.
- -mağungeke.bknz. mağın
- -mağungungekyap. e.–manın. “İçmeğünüŋ (içmenin) vaktı şol vakıttır..”. Hazainü’s-Saadet.
- -mağüngeke.bknz. mağın
- -makekyap. e.Fiilden isim yapan ek. Fiillerden eylem adı olan mastarları yapar; fiilin belirttiği iş veya oluşun soyut olarak adlandırılmasını sağlar
- -maklareke.-malar.
- -maklıkeke.Fiilden isim yapan ek, mastar eki olan “-mak” ile aynı işlevlidir.
- -maksuzeke.-maksızın.
- -maluekEski Anadolu Türkçesi devresinde ortaya çıkan ve gereklilik ifadesi taşıyan isim fiil eki. Bugünkü “-acak; -mağa layık; -ması gereken” göreviyle…