-sız
ekyap. e.Köken
-sız / -siz / -suz / -süz
Anlamlar
- 1
{eT}Yokluk bildiren sıfatlar türeten ek. aş-sız, ton-sız, idi-siz, ög-süz, sub-suz. Bir nitelik veya nesnenin bulunmadığını belirten isimden sıfat ve zarf türeten ek. Fiil kökenli hareket adlarına ‑m, -r, -ma, -gı ekleri ile isimleştirildikten sonra getirilir. Kökün belirttiği özellikleri bulundurmama, eksik kalma, yetersiz olma, yoksunluk kavramları katarak sıfatlar, zarflar türetir
uyumsuz, başarısız, kıdemsiz, geçersiz, saygısız, duygusuz, acımasız
[ETY]
- 2
Kökteki ismin varlığının yokluğu, yoksulluğu kavramı katarak sıfatlar yapar
susuz, evsiz, öksüz, ilaçsız
- 3
İsmin taşıdığı anlamın yokluğu ile onun karşıtı olan durumun sürekli varlığını ifade eden kavram katarak sıfatlar yapar
ölümsüz, sonsuz, bitimsiz
- 4
Bazı kelimelerde -sız ekinin kalıplaşmış olduğu görülür
eşsiz, soysuz, öksüz, beyinsiz, zevksiz, sonsuz