-sız

ekyap. e.

-sız / -siz / -suz / -süz

  1. 1

    {eT}Yokluk bildiren sıfatlar türeten ek. aş-sız, ton-sız, idi-siz, ög-süz, sub-suz. Bir nitelik veya nesnenin bulunmadığını belirten isimden sıfat ve zarf türeten ek. Fiil kökenli hareket adlarına ‑m, -r, -ma, -gı ekleri ile isimleştirildikten sonra getirilir. Kökün belirttiği özellikleri bulundurmama, eksik kalma, yetersiz olma, yoksunluk kavramları katarak sıfatlar, zarflar türetir

    uyumsuz, başarısız, kıdemsiz, geçersiz, saygısız, duygusuz, acımasız

    [ETY]

  2. 2

    Kökteki ismin varlığının yokluğu, yoksulluğu kavramı katarak sıfatlar yapar

    susuz, evsiz, öksüz, ilaçsız

  3. 3

    İsmin taşıdığı anlamın yokluğu ile onun karşıtı olan durumun sürekli varlığını ifade eden kavram katarak sıfatlar yapar

    ölümsüz, sonsuz, bitimsiz

  4. 4

    Bazı kelimelerde -sız ekinin kalıplaşmış olduğu görülür

    eşsiz, soysuz, öksüz, beyinsiz, zevksiz, sonsuz