ile
kelimeKöken
birle > ile / il-mek > il-e (zarf fiil eki)
Anlamlar
- 1
Bir kimseye eşlik etmeyi (birliktelik; işteşlik) bildirir.
- 2
Bir iş yaparken bir şeyden yararlanmayı veya onu yanına almayı (araçlılık) bildirir.
- 3
Eş zamanda oluşu (birliktelik) anlatır.
- 4
Soyut kelimelerden sonra gelince durum belirtir.
- 5
Sebeplilik bildirir.
- 6
Karşılıklı ilişki veya oluşu belirtir.
- 7
(Bir mastardan sonra gelirse) ondan başka anlamı verir.
- 8
{eAT}İçin. “Kâfirler çok günah işledüği ile rızkın kesmezem.”Miftahü’l-Cenne.
- 9
{eAT}-e. “Hasta kişi sağlığ ile yönelmek.” Babü’l-Vasıt
- 10
bağ.Cümle içinde eş görevli kelime veya kelime gruplarını birbirine bağlar.
Bu sözcükle kurulan deyimler111
- (bir işten) yüz akı ile çıkmak
- (bir işten) yüzünün akı ile çıkmak
- (birinin) gönlü ile oynamak
- (birinin) gözü ile bakmak
- (kırmızı dipli) bal mumu ile davet etmek
- acele ile
- açlık ile tokluğun arası yarım yufka
- adı ile yaşasın
- ağız tadı ile satmak
- ah ile, vah ile
- ālāy-ı vālā ile
- ana ile kız, helva ile koz
- art ayağı ile kulağını kaşımak
- aşk ile
- ayağı ile gelmek
- ayağının tozu ile
- Ayı yavrusu ile oynamak
- balta ile yontulmuş
- bileğinin hakkı ile
- bin bela ile
- bin can ile
- bitün ile
- böyle ile
- bu resm ile
- büyü ile bağlamak
- can havli ile
- can kulağı ile dinlemek
- can ve baş ile
- canı ile oynamak
- cidd ile
- çizme ile tandıra girmek
- dāmen-i afv ile setr buyrulmak
- değmelik ile
- dev adımı ile
- devlet ü ikbāl ile
- dil ile tarif olunmaz
- Dökme su ile değirmen dönmez
- düğün pilâvı ile misafir ağırlamak
- düşük kapasite ile çalışma
- El ile gelen düğün bayram
- el ile koymuş gibi bulmak
- endamı ile
- fazl-ı hakk ile
- gece ile
- göz kuyruğu ile bakmak
- gö~ül ile
- güc ile
- güc ile gökcek
- güc ile güzel
- gūş-i cān ile
- Hāfıza-i beşer nisyān ile ma'lūldür
- hâk ile yeksan etmek
- hak ile yeksan olmak
- hava yolu ile
- hayırlısı ile
- heyamola ile
- ibret gözü ile bakmak
- iğne ile kuyu kazmak
- ile beraber
- İngiliz ipi ile asılmak
- kan ile kanun eylemek
- kanun yolu ile
- karine ile anlamak
- kaş ile göz, gerisi söz
- kasap süngeri ile silinmiş yüz
- kaşığı ile verip sapıyla göz çıkarmak
- kavl ile fi'l
- kaza ile
- kedi fare ile oynar gibi
- kedi ile harara girmek
- kedi ile köpek gibi
- kemāl-i vecd ile
- kendi yağı ile kavrulmak
- kıçının kılları ile balık tutmak
- kilimci ile kör hacı
- kira ile
- kira ile oturmak
- kira ile tutmak
- kıraat ile okumak
- koltuk değneği ile
- küfe ile getirilmek
- kuş sütü ile beslemek
- mübalağa ile
- mübalağa ile ismifail
- mülkiyeti muhafaza kaydı ile satış
- münavebe ile
- na'z ü niyāz ile
- nal ile çivi arasında sıkışmak
- nāz ü niyāz ile
- nimeti ayağı ile tepmek
- od ile su barışmak
- omuz emeği ile geçinmek
- oy birliği ile
- pamuk ipliği ile bağlamak
- pamuk ipliği ile bağlı olmak
- para ile değil
- para ile değil, sıra ile
- sağlıcaklar ile
- sap ile samanı karıştırmak
- serum ile aşılama
- serum ile tedavi
- süt ile suvarmak
- taşıma su ile değirmen döndürmek
- tavşanı araba ile avlamak
- temlik-i sahîh ile temlik
- te’vîl-i akd ile istimāl
- te’vîl-i mülk ile kullanma
- yalŋız başı ile
- zaman ile
- zaman ile yarış etmek
- zarf ile mazrūf